— (588)

2150745-108585دانشکده ادیان
پایان نامهی کارشناسی ارشد رشتهی ادیان ابراهیمی
دورهی حشمونائیان و تأثیر آن بر شکلگیری فرقههای یهودی
استاد راهنما: جناب آقای دکتر حسین سلیمانی
استاد مشاور: جناب آقای علی شهبازی
دانشجو: سودابه سعیدی
تابستان 1393
11188708763000
122364518288000

153987519685000
985520665797500

تقدیم به موعود ادیان،
تندیس عدالت،
کسی که عالم را پر از عدل و داد،
و توحید را در سراسر جهان مستقر خواهد کرد.

سپاس
خدای را که سخنوران، در ستودن او بمانند و شمارندگان، شمردن نعمتهای او ندانند و کوشندگان، حق او را گزاردن نتوانند. و سلام و درود بر محمد و خاندان پاک او، که وجودمان وامدار وجودشان است.
بدون شک جایگاه و منزلت معلم، اجّل از آن است که در مقام قدردانی از زحمات بیشائبه ی او، با زبان قاصر و دست ناتوان، چیزی بنگاریم.
اما از آنجایی که تجلیل از معلم، سپاس از انسانی است که هدف و آفرینش را تامین می کند و سلامت امانتهایی را که به دستش سپردهاند،
تضمین؛ بر حسب وظیفه و از باب ” من لم یشکر المنعم من المخلوقین لم یشکر اللَّه عزّ و جلّ” :ازپدر و مادر عزیزم…این دو معلم بزرگوارم… که همواره بر کوتاهی و درشتی من، قلم عفو کشیده و کریمانه از کنار غفلت هایم گذشته اند و در تمام عرصه های زندگی یار و یاوری بی چشمداشت برای من بودهاند؛ از استاد با کمالات و شایسته؛ جناب آقای دکتر حسین سلیمانی که در کمال سعه صدر، با حسن خلق و فروتنی، از هیچ کمکی در این عرصه بر من دریغ ننمودند و زحمت راهنمایی این رساله را بر عهده گرفتند. از استاد صبور و با تقوا ، جناب آقای علی شهبازی که زحمت مشاوره این رساله را در حالی متقبل شدند که بدون مساعدت ایشان، این پروژه به نتیجه مطلوب نمی رسید،کمال تشکر و قدردانی را دارم.
باشد که این خردترین، بخشی از زحمات آنان را سپاس گوید.
چكيده
جنبش مكابيان حركتي بود كه يهوديان، با غلبه بر پادشاهان سلوکی ـ‌جانشینان اسکندر کبیرـ در یهودیه پدید آوردند. اسكندر در پی گسترش فرهنگ یونانی در تمام نقاط سرزمینهای تحت سیطرهی خود بود. ازاينرو، همزمان با فتوحات سرزمين‌هايي مانند ايران، آسياي صغير، هندوستان، سوريه و مصر به ترويج فرهنگ يونان اقدام كرد. بعد از اسکندر، یکی از جانشینان وی به نام آنتیوخوس چهارم، تلاش کرد تا علاوه بر رواج فرهنگ یونانی در میان یهودیان سرزمین یهودیه، دین و خدایان یونانی را نیز جایگزین خدای یهوه کند. در اين فرآيند،گروهی از یهودیان، برای جلوگیری از تهاجم دین و خدایان يونان بر عقايد و انديشه‌هاي دینی قوم يهود،به پاخاستند.
در این رساله، هدف، بررسی جوانب و دیدگاههای مختلف این جنبش یهودیان و تأثیر و تأثرهایی که در بین یهودیان گذاشت، است. گروهي از يهوديان به نام «حسيديم» که در مقابل اين تهاجم قيام كرده بودند، تا زمان پیروزی یهودای مكابي، از این شورش حمایت کردند. خاندان مكابي، شامل متتياي كاهن و پسرانش يوحنا، يهوداي مكابي، اليعازار، يوناتان و شمعون بود. آنان در برابر حاكمان ستمگر سلوكي، كه دین و آیین يوناني را ترويج مي‌كردند، مقاومت يهوديان را رهبري كردند. قيام يهوديان منجر به استقلال يهوديان شد. سال‌هاي 142 ق.م تا 63 ق.م، دوران استقلال يهود، دوره مكابيان نام دارد.
در اين دوره، فرقههای متعددی به وجود آمدند از جمله مهمترین آنها دو فرقه فريسيان و صدوقيان بود. جنگ و نزاع بين اين دو گروه، حكومت تقریباً100ساله مكابيان را تضعيف و زمينه را براي سلطه روميان مساعد كرد. سرانجام يكي از سرداران رومي به نام «پمپئی» بخشي از سوريه را در سال 63 ق.م از حاكميت مكابيان درآورد.
كليد واژه‌ها: دورهی پسا تبعید، مجمع کبیر، سنهدرین، حشمونائیان، حسيديم، فریسیان، صدوقیان و مسیحاباوری.
فهرست مطالب
TOC h z t “Heading 1;2;Heading 2;3;Heading 3;4;Heading 4;5;Heading 5;6;تیتر فصلها;1” مقدمه PAGEREF _Toc400800908 h 1تبیین موضوع PAGEREF _Toc400800909 h 1پیشینه ی تحقیق PAGEREF _Toc400800910 h 2سؤالات اصلی تحقیق PAGEREF _Toc400800911 h 2اهداف تحقیق PAGEREF _Toc400800912 h 3فصل اول: زمینه های پیدایش دوره ی حشمونائیان1ـ1: ویژگی های اجتماعی و دینی دوره ی پسا تبعید PAGEREF _Toc400800915 h 61-2: مجمع کبیر و شکل گیری سنت تفسیری PAGEREF _Toc400800916 h 121ـ3: دوران یونانیان، حسیدیم و هلنیست ها PAGEREF _Toc400800917 h 18فصل دوم : دوره ی حشمونائیان: ویژگی های سیاسی، اجتماعی و دینی2-1: مکابیان، از شورش تا انقراض PAGEREF _Toc400800920 h 262-2: ویژگی های سیاسی و اجتماعی دوران مکابیان PAGEREF _Toc400800921 h 452-3: ویژگی های دینی دوره ی مکابیان PAGEREF _Toc400800922 h 50فصل سوم:فرقه گرایی در دوره ی حشمونائیان3-1: زمینه های پیدایش فرقه گرایی در دوران مکابیان PAGEREF _Toc400800925 h 553-2: فریسیان و صدوقیان: اختلافات اساسی PAGEREF _Toc400800926 h 613-3: مسیحاگرایی در دوران مکابیان PAGEREF _Toc400800927 h 70نتیجه‌گیری PAGEREF _Toc400800928 h 84الف) منابع فارسی و عربي PAGEREF _Toc400800929 h 87ب) منابع انگلیسی PAGEREF _Toc400800930 h 88
مقدمهاین رساله، تحت عنوان دورهای خاص در یهودیت به نام دورهی حشمونائیان و تأثیری که این دوره بر شکلگیری فرقههای یهودی گذاشت، میباشد. سلسلهی حشمونائیان در حدود سال 167ق.م در شهر مودین در نزدیکی اورشلیم پایهریزی شد و تا حدود 63 ق.م دوام داشت.
تبیین موضوع
یهودیان در بخش اعظمی از تاریخ طولانی خود، تحت سلطهی حاکمان بیگانه زندگی میکردند و هرگز علیه هیچ پادشاهی، شورش به معنای جدی نداشتند. سکوت قوم در برابر این حاکمان، هم دلیل دینی داشت و هم سیاسی. به لحاظ دینی، انبیا، آنها را از این کار منع میکردند و قوم معتقد بودند شورش علیه پادشاه، شورش علیه خداست و این شورش را نقض حکم خداوند میدانستند. یهودیه، سرزمین ضعیف و کوچکی بود و یهودیان قدرت مقابله با هیچ نیروی مافوق خود را نداشتند.
ولی این سکوت تا زمانی میتوانست ادامه داشته باشد که آزادی دینی یهودیان مختل نشود. در نیمهی قرن دوم قبل از میلاد، یهودیان به رهبری متتیای مکابی، شورشی بر ضد پادشاه سلوکی به راه انداختند. نتیجهی این شورش این بود که یهودیان دوباره آزدی دینیشان را به دست آوردند. از آنجاییکه، سران این شورش، خودشان کاهن بودند، بعد از دستیابی به استقلال و پیروزی، و برای اولین بار، کهانت و پادشاهی را در یک نفر جمع کردند.
دورهی مکابی یا حشمونائی از دورههای مهم یهودیت باستان، هم به لحاظ سیاسی و هم دینی است. به لحاظ سیاسی، شاهد تحولی عظیم در زندگی یهودیان ساکن یهودیه هستیم که برخورد و مواجههی یهودیان با حاکمان بیگانه از جمله امپراطوری عظیم اسکندر کبیر، بطلمیوسیها و سلوکیها را تحت تأثیر خود قرار داد. به لحاظ دینی نیز، این انقلاب، در بین طوائف یهودی، باعث ایجاد اختلافها و افکار و عقاید جدیدی شد که مهمترین آنها ایجاد فرقههایی در بین یهودیان بود.
بانیان این شورش، دلیل این انقلاب خود را دفاع از دین و آیین یهودیت اعلام کردند. ولی، اهدافی که بعدها، اعضای این خاندان دنبال کردند، صحت این ادعا را اثبات نکرد.
پیشینهی تحقیقموضوع این رساله، موضوعی است که تا کنون به زبان فارسی به صورت منسجم و بیغرضانه کار نشده است. در منابع عربی و انگلیسی نیز یا مغرضانه و یا جانبدارانه به این دوره نگریسته شده است. در منابع انگلیسی برای نمونه در آثار یوسفوس که به ادعای خود، از نوادهگان حشمونی است، صرفاً جانبدارانه به وقایع این دوره پرداخته شده و در مقابل، در کتاب عربی «الیهود فی فلسطین فی العصر البطلمی و السلوقی (المکابیون: دراسة فی الناحیة الدینیة و السیاسیة)» صرفاً دید منتقدانه نشان داده شده است. بنابراین، این رساله سعی بر آن دارد تا منبعی بیغرض و منسجم فراهم کرده و در اختیار علاقهمندان و پژوهشگران تاریخ این دورهی خاص از یهودیت، قرار دهد.
سؤالات اصلی تحقیقاگر این ادعای خاندان مکابی درست باشد که آنها صرفاً برای جلوگیری از درآمیختگی دینی و برای دفاع از دین و آیین پدران خود به پاخاستند، سوالات زیادی در ذهن پژوهشگر به وجود میآید. از جمله اینکه: اگر این شورش برای مقابله با دیانت یونانی بود، دلیل یونانیزدگی برخی از اعضای خاندان مکابی چه بود؟ اگر از نظر این خاندان، اصل اساسی برای دین یهود، کتاب مقدس بود، دلیل نادیده گرفتن برخی آیات کتاب مقدس از جمله عدم پیمان دوستی با بیگانگان و ممنوعیت ورود غیر یهودی به این دین و عدم زواج با غیر یهودی در این دوره چه بود؟ حتی مهمتر از این مسائل، دلیل مخالفت برخی از اعضای این خانواده، با آیین و مراسم دین یهود چه میتوانست باشد؟ همچنین سوالات دیگری که در طول پایان نامه مطرح میشود و در حد توان به آنها پاسخ میدهیم.
اهداف تحقیقاز دلایل انتخاب این موضوع برای عنوان این رساله، وجود ابهامهای فراوان در ورای این شورش است که خود را ملزم دانستم با استفاده از منابع به جا مانده از آن عصر، که شامل کتاب مقدس، آثار یوسفوس(مورخ قرن اول میلادی) وکتاب

متن کامل در سایت homatez.com

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *